Een chatbot van een overledene: wat zijn ‘deadbots’?

Met berichten, mails en spraakopnames kan een AI een overledene laten ’terugpraten’. Wat een deadbot is, wat Europese juristen ervan vinden, en wat jij kunt vastleggen.


Het klinkt als sciencefiction, maar het bestaat al: een chatbot die praat zoals iemand die overleden is. Gemaakt op basis van zijn berichten, mails, spraakopnames of video’s. Zulke chatbots worden soms deadbots of griefbots genoemd.

Hoe werkt het?

Een AI-model leert van alles wat iemand schreef of zei. Daarna kun je ermee chatten, of zelfs een stem horen die lijkt op die van de overledene. Er zijn bedrijven die dit als dienst aanbieden.

Voor sommige nabestaanden is het troostend. Anderen vinden het eng, of vinden dat het rouw in de weg zit. Daar is geen goed of fout antwoord op.

Wat Europese juristen ervan vinden

In 2026 publiceerde het European Law Institute, een onafhankelijke Europese juridische denktank, modelregels voor digitale nalatenschap. Die zijn niet bindend, maar ze geven een richting aan. Over deadbots zeggen ze:

  • Een AI-kopie van een overledene telt als persoonlijke digitale nalatenschap, net als mail en chats.
  • Zo’n AI-kopie kan niet geërfd worden. Ze mag alleen bewaard of verwijderd worden.
  • Wat de overledene zelf heeft vastgelegd, gaat voor.

Meer over die regels lees je in Digitale nalatenschap en de wet.

Wil jij dit wel of niet?

Je kunt het zelf vastleggen. Schrijf in je overzicht of testament:

  • of je het goed vindt dat iemand met jouw berichten, foto’s of stem een AI maakt;
  • en zo ja, wie dat mag.

Dat klinkt misschien vreemd. Maar zonder wens moeten je nabestaanden zelf kiezen, en die kunnen het oneens zijn.

Als nabestaande

Overweeg je zo’n dienst? Denk dan na over:

  • Wiens gegevens je gebruikt. In chats staan ook berichten van anderen.
  • Wat de dienst met de gegevens doet. Lees de voorwaarden: mag de dienst ze ook voor andere doelen gebruiken?
  • Wat het met je doet. Praat erover met iemand die je vertrouwt.

Herinneringen kunnen ook anders

Een fotoboek, een map met spraakberichten, een video met verhalen. Het hoeft geen AI te zijn om iemand dichtbij te houden. Zie Foto’s van een overledene veiligstellen.

Alles op één plek. Het werkboek “Mijn digitale nalatenschap” komt binnenkort: om in te vullen, te printen en veilig op te bergen. Bekijk het werkboek

Een vraag of een tip? Mail naar info@mijndigitalesporen.nl. We lezen alles en gebruiken je vragen voor nieuwe artikelen.

Bron: Legal News, “Wie erft uw e-mails, foto’s en cryptowallet? Europese modelregels voor de digitale nalatenschap”.

Lees ook